Ціханоўская заклікала АБСЕ і замежныя ўрады абараняць беларускіх журналістаў у выгнанні

Святлана Ціханоўская заклікала АБСЕ і ўрады абараняць журналістаў у выгнанні, дапамагаць незалежным рэдакцыям супрацьстаяць узломам, фішынгу і кампаніям дыскрэдытацыі.

Святлана Ціханоўская на канферэнцыі АБСЕ. Варшава, 6 кастрычніка 2026 года. Фота: Офіс Святланы Ціханоўскай

Пра гэта яна заявіла 6 кастрычніка падчас дыскусіі, прысвечанай транснацыянальным рэпрэсіям, на Варшаўскай канферэнцыі па чалавечым вымярэнні АБСЕ.

«Калі мы абараняем беларускіх журналістаў у Варшаве ці Вільні, мы таксама абараняем права людзей у Беларусі атрымліваць незалежную інфармацыю», — падкрэсліла яна.

Святлана Ціханоўская таксама заклікала замежныя дзяржавы выдаваць беларусам, якіх трапілі пад пераслед, праязныя дакументы і пашпарты іншаземца, забяспечваць устойлівы легальны статус і пры неабходнасці прызнаваць пратэрмінаваныя беларускія пашпарты.

«Ніводзін журналіст, актывіст або былы палітвязень не павінен заставацца без прававога статусу толькі таму, што Лукашэнка адмаўляецца аднавіць яго пашпарт», — сказала Ціханоўская.

Яна таксама нагадала пра людзей, якіх пасля вызвалення з турмаў прымусова вывезлі з Беларусі без дакументаў. Паводле яе, вызваленне павінна суправаджацца аднаўленнем правоў і магчымасцю самастойна вырашаць, дзе жыць.

Ціханоўская адзначыла: для сотняў тысяч беларусаў вымушаны выезд не стаў канцом рэпрэсій. Рэжым працягвае пераследаваць людзей праз пагрозы сваякам, завочныя прысуды, канфіскацыю маёмасці, ануляванне пашпартоў, кібератакі і выкарыстанне міжнародных механізмаў вышуку.

«Можна ўцячы з Беларусі — але КДБ усё яшчэ можа пераследаваць вашых бацькоў, канфіскаваць вашу кватэру і завочна прысудзіць вам 15 гадоў зняволення», — заявіла яна.

Акрамя таго, у сваім выступе дэмакратычная лідарка заклікала ўзмацніць праверку запытаў беларускага рэжыму на міжнародны вышук і экстрадыцыю. Яна прывяла прыклады Васіля Верамеячыка, выдадзенага з В’етнама ў Беларусь, і рэжысёра Андрэя Гнёта, які сутыкнуўся з пагрозай выдачы ў Сербіі.

Сярод іншых прапаноў — сістэмнае дакументаванне транснацыянальных рэпрэсій, абмен папярэджаннямі паміж дзяржавамі, адрасныя санкцыі і расследаванні супраць адказных за пераслед, а таксама вынясенне праблемы на ўзровень ААН.

Як беларускія незалежныя медыя ў выгнанні захоўваюць аўдыторыю ў Беларусі