• Актуальнае
  • Медыяправа
  • Карыснае
  • Кірункі і кампаніі
  • Агляды і маніторынгі
  • Рэкамендацыі па бяспецы калег

    Маніторынг: За апошнія два гады істотна павялічылася колькасць сайтаў, якія публікуюць антыбеларускія матэрыялы

    Аналітычны цэнтр EAST падрыхтаваў даследаванне таго, як зьмянялася якасна і колькасна антыбеларуская прапаганда і дэзінфармацыя на працягу двух апошніх гадоў.

    Аўтар даследавання Андрэй Елісееў адзначае, што адбыліся значныя змены ў горшы бок і ў колькасным, і ў якасным адносінах:

    У некалькі разоў узрасла колькасць інтэрнэт-рэсурсаў, якія на рэгулярнай аснове размяшчаюць публікацыі датычна Беларусі, якія змяшчаюць дэзінфармацыю, прапагандысцкія наратывы і эпізадычна мову варожасці (каля 40 даволі актыўных сайтаў).

    Адна з найважнейшых з’яў антыбеларускай дэзінфармацыі і прапаганды — актыўна працуе паўнавартасная сетка рэгіянальных сайтаў.

    Сярод найбольш агрэсіўных крыніц сайты Ross-bel.ru, Teleskop, Sozh, Vit­bich, Berest­je-News, GrodnoDai­ly, Mogilew.by, Pod­ne­provie-Info, Imhoclub.by , Dranik, Politring.

    За апошнія два гады ў інтэрнэце з’явіўся цэлы шэраг новых актыўных крыніц дэзінфармацыі і мовы варожасці, якія цалкам прысвечаны падзеям у Беларусі. Іх колькасць цяпер складае каля 15. Раней асноўнымі крыніцамі дэзінфармацыі па Беларусі выступалі расійскія сайты з шырокай інфармацыйнай тэматыкай, якія толькі збольшага факусаваліся на Беларусі.

    Агульныя рысы, уласцівыя рэгіянальнай сеткі прапаганды і дэзінфармацыі (Sozh.info, Vitbich.org, Podneprovie-info.com, Grodnodaily.net, Berestje-news.org):

    - Вонкава нейтральнае афармленне. У якасці лагатыпаў не выступаюць якія-небудзь неадназначныя сімвалы, якія паказваюць на прыналежнасць да радыкальных ідэялогій. Замест іх выкарыстоўваюцца выявы, уласцівыя гістарычным гербам абласных цэнтраў, стылістыка памятных будынкаў, альбо маюць нейтральны выгляд.

    - Камбінаванне нейтральнага навінавага, пазнавальнага і забаўляльнага кантэнту, узятага з іншых першакрыніц, з уласнымі вельмі агрэсіўнымі шавіністычнымі матэрыяламі. У якасці нейтральнага выступае кантэнт, які капіюецца з рэгіянальных дзяржаўных і незалежных сайтаў, агульнанацыянальных парталаў Беларусі і асобных сайтаў рунэту.

    Дзве вышэйзгаданых рысы дазваляюць выкарыстоўваць стратэгію «траянскага каня», калі ўвага чытачоў да мэтавых матэрыялаў прыцягваецца з дапамогай прадастаўлення разнастайнага нейтральнага кантэнту.

    Кіраўнікі шэрагу найбольш актыўных крыніц дэзінфармацыі і прапагандысцкіх наратываў па Беларусі, якія перыядычна выкарыстоўваюць мову варожасці, звязаныя з расійскай арганізацыяй з вельмі неадназначнай рэпутацыяй CIS-EMO, з грамадзянскай ініцыятывай «Саюз», утворанай у 2018 годзе, а таксама маюць як мінімум ўскосную сувязь з Пасольствам Расіі ў Беларусі праз сяброўства ў Каардынацыйным савеце кіраўнікоў беларускіх грамадскіх аб’яднанняў расійскіх суайчыннікаў (КСОРС).

    Цалкам маніторынг можна прачытаць ТУТ.

    ТОП абсурдных сцверджанняў, якія публікуюць сайты антыбеларускай прапаганды і дэзінфармацыі:

    • Прадстаўнік АБСЕ па пытаннях СМІ хоча зрабіць з Байнэта смярдзючы сметнік і месца для тэрарыстаў.

    • За бязвізавы рэжым ЕС хоча ад Беларусі страты незалежнасці альбо, як мінімум, «украінскага сцэнара».

    • ВІЧ не існуе.

    • У ЕС адбываецца феміністычная траўля мужчын, пускаць жанчын у палітыку — глупства.

    • Разбурыць лаву Клінтана ў Курапатах маглі на спрэчку азартныя гульцы ў карты.

    • Русафобія ў Беларусі ўзяла верх, і ўлады нічога не могуць зрабіць з ёю.

    • Еўрасаюз хоча далучыць Беларусь, каб пазбегнуць свайго распаду.

    • Беларускія патрыёты хочуць, каб ЗША захапілі Беларусь.

    Андрэй Елісееў — дырэктар па даследаваннях аналітычнага цэнтра EAST. Член сеткавай экспертнай структуры iSANS, а таксама Younger Gen­er­a­tion Lead­ers Net­work on Euro-Atlantic Secu­ri­ty. Раней — гасцявы даследчык GMF, GLOBSEC Pol­i­cy Insti­tute і Фінскага інстытута міжнародных адносін, аналітык Беларускага інстытута стратэгічных даследаванняў.

    Самыя важныя навіны і матэрыялы ў нашым Тэлеграм-канале — падпісвайцеся!
    @bajmedia
    Найбольш чытанае
    Акцэнты

    Рэпрэсіі супраць журналістаў і медыя ў 2025 годзе, спіс зняволеных

    У табліцы сабраныя ўсе вядомыя нам выпадкі, у якіх Беларуская асацыяцыя журналістаў бачыць парушэнне правоў журналістаў у 2025 годзе ў сувязі з іх прафесійнай дзейнасцю. Можаце дапоўніць? Напішыце нам на office@baj.media! Калегі ў турмах. Спіс зняволеных журналістаў. Спіс медыя, названых «экстрэмісцкімі» арганізацыямі альбо фармаваннямі
    31.12.2025
    Акцэнты

    Праўленне БАЖ прыняло рашэнне распачаць разбіральніцтва наконт сітуацыі вакол магчымых фактаў харасменту з боку намесніка старшыні БАЖ Барыса Гарэцкага

    Праўленне Беларускай асацыяцыі журналістаў на сваім пасяджэнні 14 жніўня разгледзела сітуацыю вакол магчымых фактаў харасменту з боку намесніка старшыні БАЖ Барыса Гарэцкага. З інфармацыяй пра такія абвінавачанні да Праўлення звярнуўся сам Гарэцкі.
    14.08.2025

    Праўленне БАЖ прыняло рашэнне па справе намесніка старшыні БАЖ Барыса Гарэцкага

    23.12.2025
    Кожны чацвер мы дасылаем на электронную пошту магчымасці (гранты, вакансіі, конкурсы, стыпендыі), анонсы мерапрыемстваў (лекцыі, дыскусіі, прэзентацыі), а таксама самыя важныя навіны і тэндэнцыі ў свеце медыя.