«Беларуская культура была для яго ўсім». Сябар распавёў пра арыштаванага сына прапагандыста са «Спутніка»

Сямён Малашанкаў, фота з яго інстаграма

17 снежня 2025 года КДБ прызнаў экстрэмісцкім фармаваннем ініцыятыву «Да зораў», у склад якой, як сцвярджаюць сілавікі, уваходзяць музыка Алесь Чумакоў і 20‑гадовы мінчук Сямён Малашанкаў — сын прапагандыста «Спутніка». Абодвух арыштавалі. Выглядае, што разам з імі затрымалі цэлую групу грамадскіх і культурных актывістаў.

«Сямён Малашанкаў абсалютна нармальны хлопец, і не мае такіх рускамірных поглядаў, як бацька. Вельмі прыкра, што яго затрымалі за арганізацыю канцэртаў, якія былі абсалютна легальнымі. Не здзіўлюся, калі бацька данос напісаў», — такі каментарый пакінуў нейкі чалавек пад гэтай навіной на сайце «Нашай Нівы».

Тата Сямёна Васіль Малашанкаў — ураджэнец Кемерава, з сям’і з беларускімі каранямі, філолаг паводле адукацыі: скончыў Кемераўскі дзяржаўны ўніверсітэт. У Беларусь прыехаў у 2004 годзе, а ў наступным годзе ў яго нарадзіўся Сямён.

Васіль Малашанкаў. Фота: ukraina.ru

Малашанкаў-старэйшы працаваў у розных дзяржаўных СМІ (каля сямі гадоў — у агенцтве БелТА), а таксама супрацоўнічаў (і супрацоўнічае) са Sput­nik і МІА «Россия сегодня». Яго тэксты і фотакрэдыты сустракаюцца і на фінансаваных з Масквы пляцоўках — такіх, як «Саюзнае веча», Eurasia.Expert, «СОНАР-2050», Imhoclub.com.

Васіль — прыхільнік рускага свету і «традыцыйных каштоўнасцяў», актыўны абаронца РПЦ. Ён бацька пяці дзяцей, адзін са стваральнікаў кансерватыўнага грамадзянскага аб’яднання «Рада бацькоў» (пад «бацькамі» маюцца на ўвазе не абое бацькоў, а менавіта таты).

У 2023 годзе журналіст наведваў акупаваную Данеччыну, быў у Марыупалі. Вядзе тэлеграм-канал, на якім крытыкуе, а часта і абражае праціўнікаў расійскага і беларускага рэжымаў.

У фэйсбуку Васіля Малашанкава ўчора з’явіўся пост з асуджэннем арышту амерыканцамі прэзідэнта Мадура. Але няма нічога пра арышт уласнага сына.

«Наша Ніва» распытала пра сітуацыю з Сямёнам ютубера Усяслава Пашкевіча, які сябраваў з хлопцам, пакуль жыў у Мінску.

Пашкевіч пазнаёміўся з Сямёнам у 2019 годзе. Сямёну было тады ўсяго 14 гадоў, а ён ужо «ўдзельнічаў ва ўсіх беларускамоўных чатах, ва ўсіх імпрэзах. Усюды, дзе быў беларускі варушняк, там быў і ён».

Сямён быў зараджаны на беларушчыну, кажа Усяслаў.

«Беларуская культура была для яго ўсім. Гэта было фенаменальна: такое ўражанне, што ён нарадзіўся са словам «Беларусь» на вуснах. Ён стараўся ніводнай падзеі не прапускаць: выставы, івенты, канцэрты. Зараджаны на беларушчыну максімальна. Не на мінуўшчыну — яго сучасная культура была цікавая ва ўсіх яе праявах, годная музыка. Ён спрабаваў стварыць ютуб-канал. Ён максімальна насалоджваўся тым, што робіць».

Што вы ведаеце пра сям’ю Малашанкавых? 

«Ён не расказваў пра сям’ю. Але расказваў пра свае стасункі з татам. Яны не ладзіліся. І ён ад гэтага пакутаваў. Ён любіў тату, але пакутаваў, бо зусім разыходзіўся ў поглядах».

Аднак Усяслаў Пашкевіч не думае, што ўся гэтая гісторыя стала вынікам даносу бацькі.

«Данос? Не магу сказаць, не ведаю. Ёсць нямала сямей, дзе адносіны не складваюцца, але ж людзі не пішуць адзін на аднаго даносаў».

Нічога дзіўнага, што Малашанкава забралі за ўдзел у культурнай ініцыятыве: «Ён вельмі любіў музыку».

«Ён чалавек рэзкі, часам таксічны. Але пры гэтым выключна эмпатычны», — успамінае Усяслаў.

Сямён Малашанкаў. Архіўнае фота

«Калі я выехаў з Беларусі, я абарваў кантакты з ім — у мэтах бяспекі, яго бяспекі, каб не падставіць», — кажа ён.

Усяслаў Пашкевіч прыгадвае сваю апошнюю размову з Сямёнам Малашанкавым.

«Гэта быў 2021 год. Год, калі згушчаліся хмары. Мы знянацку сустрэліся ў Мінску на Валгаградскай, каля электрамеханічнага завода, там яшчэ помнік Леніну стаіць, з ім і Ігарам Палынскім з «Сумарока». Акурат пасля той выпадковай сустрэчы я прыняў рашэнне выехаць з Беларусі, бо Ігар падказаў, як практычна гэта зрабіць. Сямён пра эміграцыю не думаў», — расказвае Усяслаў.

25‑гадовы Усяслаў Пашкевіч ужо чатыры гады як у выгнанні. Супраць яго завочна завялі крымінальную справу, ягоны канал «Тутэйшы Шляхціч», які займаецца папулярызацыяй беларускай гісторыі, культуры, мовы, прызналі экстрэмісцкім.